| AMERIKA'DA TRAFIK |
| Trafik konusunda dikkatli olunuz, sicilinizi temiz tutmaya dikkat edin, bir park cezasi bile araba sigortanizi aylik 10 dolar degistirir. Eger polis tarafindan durdurulursaniz, once sakin olun, ellerinizi direksiyonda tutun, sakin disari cikmaya kalkmayin, polis bir miktar zaman sizin arabanizin plakasindan araba ve sahibi hakkinda bilgi edinecektir. Sonra yaniniza gelip ehliyetinizi, arabanin registration unu ve sigorta belgenizi isteyecektir. Seni neden durdurdugumu biliyormusun? diye sordugundan "bilmiyorum" deyin. Hizini biliyormusun? Kirmizi isikta gectin farkindamisin? gibi sorulara asla evet deyip kabullenmeyin; bu, sucu itiraf etmektir. Eger bilmiyorum derseniz, o zaman trafik gecmisinize ve sizin davranislariniza gore ceza yerine sadece uyari alirsiniz. Adres degisikligini bir ay icinde bildirmeyi ve sigorta satin olmayi ihmal etmeyin. Sigortasiz araba kullanmanin cezasi $500 dolar. Ayrica eger bulundugunuz eyaleti hic terketmiyorsaniz yerel sigorta sirketleri aylik $30-$50 gibi ucretlerle arabanizi sigortalayabiliyor. Arastiriniz. Park cezasini odemeyi ihmal etmeyin, ceza miktari artabilir ve her zaman sicilinizde bulunacaktir. Sokaklara park ederken dikkat edin, ilginc ama eger arabanizi ikamet adresinizin disindaki county ye gece park ederseniz $100 dolar ceza odersiniz. Herhangi bir nedenle aldiginiz trafik cezasini belli bir sure icinde odemeniz veya itiraziniz varsa da mahkemeye gidip kendinizi savunmaniz gerekecektir. Mahkemede size ceza yazan polis memuru da bulunacaktir, hakli bulunursaniz ceza odemezsiniz ama haksiz bulunursaniz mahkeme masraflarini da odersiniz. Hiz limitinin 5-10 mph fazlasinda sizi polis sizi durdurmaz, ama sakin 80 mph gecmeyin, kirmizi renkli ve spor arabaniz varsa daha yavas surun. Araba surerken yuzunuzu gizleyecek kiyafetler giymeyin. Virginia ve New York gibi eyaletlerde polis kameralari vardir, kirmizi isiklarda, veya 10 mph dan hizli surerseniz bir sure sonra evinize trafik cezasi mektubu gelir. |
Neden Amerikada trafik kazasi orani Turkiye’dekinin ucte biri oldugunu biliyor
muydunuz? Amerikalilar daha mi dikkatli, daha mi az alkol kullaniyor??? Arabalalari ve
yollari daha mi kaliteli?
Trafik kurallari ve kanunlari Amerika’da ve Dunyada ilk 1900 yilinda yururluge girmistir
ve 1969’daki Amerika Karayolu Güvenligi Kanunu ile bu ulke trafigi düzene girmistir.
Peki kurallarin daha once yururluge girmesi mi trafik kazasi oranini dusuruyor.
Elbette ki bunlar birer faktor, ama temel sebep Amerikalilarin her turlu
problemlerine bilimsel olarak yaklasip, problemi teskil eden kaynaklari tesbit
edip daha problem olusmadan ortadan kaldirmaya calismalaridir.
Amerika’daki bircok eyalette instate yollarda hiz limiti saatte 55 mph dir. Bunun
sebebi yollarin bozuk olmasi mi yoksa arabalarin o kadar hiz yapamamasi mi? Hayir.
Yapilan arastirmalar sonucu arabalarin 55 mph ile optimum benzin harcadigi
dolayisi ile ekonomisi benzine dayali bir ulkenin benzin tuketimini azaltma istegidir.
Elbette ki hiz limitinin dusuk olmasi kazalari ve olum oranini da dusurmustur ama temel
sebep benzin tuketimidir.
Amerika’da arabanizi sigorta yaptirmak zorundasinizdir, Yapilan arastirmalar
sonucunda trafik kazalari sonucundaki adli sureci en hizli ve saglam ilerlemesi icin
bireylerin kendilerinin degil de sirketler tarafindan temsil edilmesinin daha yararli oldugu
gostermistir. Yani Sigorta sirketlerini zengin etmek icin degil, sadece islerin hizli
yurumesi icin suruculer sigorta yaptirmal zorunda birakiliyor. Sigorta sirketleri kendi
aralarinda anlasmalar ile durumu acikliga kavustururken siz de bircok zorluktan
kurtulmus oluyorsunuz.
Amerika’da araba sigortasina odeyeceginiz miktar sizin ve arabanizin
ozelliklerine gore cok degisme gostermektedir. Mesela 24 yasinda bekar ve issiz
ayrica kirmizi spor arabaniz var ise 25 yasinda evli ve isi olan beyaz normal bir arabasi
olanin uc kati ucret odersiniz. Yani yasiniz, kredi gecmisiniz, medeni durumunuz, trafik
siciliniz, arabanizin rengi ve modeli gibi konular dikkate alinir. Hic kaza yapmasaniz bile
trafik cezasi da odediginiz ucreti arttirir. 3 den fazla trafik cezasi almamalisiniz. Trafik
sigortasi yaptirmak zorundasiniz, sigortasiz yakalanirsaniz 500 dolar para cezasi disinda
hapis cezasi da var ve ehliyetiniz bir sure elinizden alinir.
Amerika’ da araba kiralamak oldukca ucuzdur. Gunluk 20-30 dolara midsize bir
arabayi kiralayabilirsiniz. Ama ilk olarak kendinize ait sigortaniz olmali, yoksa gunluk 20
dolar civari da ona odersiniz. Diger yandan eger 25 yasinin altindaysaniz o zaman her
sirket size kiralamaz, kiralayanlar da yaklasik 20 dolar extra gunluk isterler.
Herhangi bir sebeple trafik cezasi alirsaniz, sizden surucu kursunun tamamini veya bir
kismini tekrar almaniz veya testlere tekrar girmeniz istenebilir. Ozellikle ayni hatayi
tekrarliyorsaniz ogreninceye kadar sizin karsiniza gelecektir. Ama kursu tamamlayinca
veya ogrenince de kursu almanıza sebep olan trafik cezasini sicilinizden siliyorlar ve
ceza miktarini indirebiliyorlar. Ayrica surucu kurslarindan aldiginiz belgeyi de kullanarak
araba sigortanizda indirim yaptirabilirsiniz.
Amerikadaki trafigin duzenli isleyisi herkesin kurallara bagli kalmasi ile mumkundur.
Hicbir arabanin bulunmadigi bir kavsakta eger stop isareti var ise herkes durur. Yol
kenarinda bir yaya oldugu zaman 35 mph dan dusuk hiz limitine sahip yollarda araclar
yavaslayip yol verirler. Yani olasi bir kaza zaten yavaslayarak engellenmis olur.
Alkollu arac kullanmak cok ciddi cezalar ile engellenmeye calisilmaktadir. Alkol
alacak kimse mutlaka donuste ya taksi tutar ya da bir arkadasindan ride ister. Cunku
eger alkollu yakalandiysan, hapis cezasi, para cezasi, ehliyetini kaybedersin bir de kurs
almak zorunda kalirsin.
Interstate yollar ve 55 mph den yuksek hiz limitine sahip yollarda gidis gelis seritleri
birbirinden tamamen ayriktir, arasinda genis bir cimenlik bosluk bulunmakta
dolayisi ile herhangibir sebeple yoldan cikarsaniz dahi karsi seritten gelen araclara
carpmadan durabilirsiniz. Yoldan her istediginizde cikamazsiniz, zaten istensenizde
kapalidir. Sehir icinden gecerken ses gecmesini engelleyen beton bloklar ile sehir
disinda iken agaclar ile kapatilmistir. Yani etrafinizi da seyretmeniz engellenerek
dikkatinizi yola vermeniz saglanmaktadir. Yolun kalitesi de yukseltilerek bir baska
kaza sebebi ortana kaldirilmistir.
Her bir milde bir telefon kulubesi vardir yardima ihtiyaciniz oldugunda polisi aramak
icin. Ayrica ortalama 50 milde bir rest area lara da rastlayabilirsiniz. Yani guvenliginiz
icin her turlu onlem alinmistir.
Kavsaklarda veya yaya gecitlerinde yol hakki ilk gelenindir fakat yaya herzaman
haklidir.
Arabalarin kullanimi otomatik vites yapilarak oldukca basitlestirilmis ve boylelikle
suruculerin yola daha konstantre olmasi saglanmistir.
Herhangi bir kotu hava kosulunda arabanizin farlarini acmak zorundasinizdir,
havanin karanlik olmasi gerekmiyor, havada bulut bile var ise, yagmur yagiyor veya sis
var ise mutlaka isiklarinizi yakmalisiniz, eger polis arabasi gorurse mutlaka durdurur
veya size sinyal yakarak uyarir. Dolayisi ile bircok surucu farlarini gunduzleri de surekli
acik birakir degisen hava sartlarina uymak icin.
Herhangi bir sebeple yol kenarina cekmis bir araba durdugunu veya yardima ihtiyaci
oldugunu gostermek icin dortlu sinyalini yakar. Genelde telefon ile konusmak disinda
hickimse arabasini kenara cekmez cok acik bir durum olmadikca, dolayisi ile kenardaki
araba bir sorun oldugunu belirtir. Surekli olarak dolasan highway patrols mutlaka sizin
durdugunuzu gorunce gelip yardim teklif eder.
Trafik isiklari sensorler ile suruculerin en rahat edecegi sekilde ayarlanmistir, dolayisi
ile yol hakki almak icin beyaz seridin hemen onunde durup oradaki sinyal
detectoru ile isigi yesil yapabilirsiniz. Ama biraz ileride veya geride durursaniz o zaman
hic yol alamazsiniz. Bazi eyaletlerle isikleri suresi gelen aracin hizina gore
degismektedir. Genelde yolda hic araba yok ise 6 saniye sonra kirmizi isik yanar eger
diger yonlerde araba var ise. Bir gobek var ise gobekte donmekte olan arac cikincaya
kadar diger araclar girmez beklerler.
Eger hiz limiti 70 ise o yol boyunca butun virajlar dahil 70 ile guvenli arac
kullanabilirsiniz. Hiz limitinin yuksek oldugu yerlerdeki virajlar egimli yapilarak hizinizi
dusurmenize gerek kalmayacak sekilde ayarlanmistir.
Ehliyet almak icin once yazili bir sinava girersin, cok kucuk bir kitapciga calisman
gerekir ve sorularin hepsi o kitapciktan gelir genelde. Sorularin cogunu kitapcigi
okumadan bile yaparsin cunku mantiklidir. Onun disinda eger Turkiye’den ehliyetin var
ise ikinci driving asamasini atlayabilirsin. Ama yoksa o zaman cok kisa bir surus testi
yaparsiniz bir gorevli beraber. Genelde hep ayni yol izlerler, bunu ogrenip calisirsan
hemen gecersin. Onemli olan kurallarin tamamina eksiksiz olarak uymak ve
araba kullaniminda rahat olmanizdir. Yani heyecan yaparsaniz kaybedersiniz.
Genelde ilk aldiginiz trafik cezasi siciliniz temiz oldugu icin affedilir, hatta bazi
eyaletlerde her yil bir tane parking cezasi da alip odemeyebiliyorsunuz. Eger cezaya
itiraziniz var ise o zaman mahkemeye gidersiniz, cezayi yazan polis de bulunur, hakli
bulunursaniz affedilirsiniz haksiz bulunursaniz bir de 100 dolar civari
mahkeme masrafi odersiniz. Mahkemede yanliz degilsinizdir, sizin gibi ceza almis
kisilerin hepsi ayni anda sirayla gelip kendini savunur. Kimileri cok ciddi suclardan
oradadir, alkollu arac kullanma, araba surerken adam oldurme vs.. Siz de bunlarin
hepsini seyretmek zorunda birakilirsiniz ve mahkeme salonunu vermis oldugu
urkutucu his sizin bir kez daha oraya gitmenize engel olur.
Bircok eyalette arabanizi her yil duzenli olarak mekanige goturup saglam
olduguna dair bir belge almaniz ve bunu on cama yapistirmaniz gerekmektedir. Bu
rutin kontrolde arabanizda eger en kucuk guvenligi tehlikeye atacak sorun var ise izin
alamazsiniz. Mesela frenlerin degismesi gerekiyorsa, farlariniz calismiyorsa, korna
calismiyorsa, emniyet kemeri vs.. Boylelikler her sene arabanizin saglam oldugunda
emin oluyorsunuz. Mesela arka sinyal lambalarinizin calismadigini anlamak gucturk
dolayisi ile serit degistirmek istediginizde siz sinyal verdiginizi zannedersiniz ama diger
arabalar goremezler.
Peki butun bu kurallar onlemler yeterli mi? Hala daha nasil guvenligin
arttirabilecegi uzerine universitelerde bircok profesor calismaktadir. Bilimsel olarak
olaya yaklasan Amerikda'daki trafik kazasi oraninin cok dusuk olmasini da goz onune
alirsak cevap Evet yeterli. Yollar Saglam , arabalar guvenli, suruculer bilgili. Bir
gun ulkemizde de boyle bir trafik anlayisina sahip olmamiz dilegiyle.
Aysegul A. 11/07/2005
muydunuz? Amerikalilar daha mi dikkatli, daha mi az alkol kullaniyor??? Arabalalari ve
yollari daha mi kaliteli?
Trafik kurallari ve kanunlari Amerika’da ve Dunyada ilk 1900 yilinda yururluge girmistir
ve 1969’daki Amerika Karayolu Güvenligi Kanunu ile bu ulke trafigi düzene girmistir.
Peki kurallarin daha once yururluge girmesi mi trafik kazasi oranini dusuruyor.
Elbette ki bunlar birer faktor, ama temel sebep Amerikalilarin her turlu
problemlerine bilimsel olarak yaklasip, problemi teskil eden kaynaklari tesbit
edip daha problem olusmadan ortadan kaldirmaya calismalaridir.
Amerika’daki bircok eyalette instate yollarda hiz limiti saatte 55 mph dir. Bunun
sebebi yollarin bozuk olmasi mi yoksa arabalarin o kadar hiz yapamamasi mi? Hayir.
Yapilan arastirmalar sonucu arabalarin 55 mph ile optimum benzin harcadigi
dolayisi ile ekonomisi benzine dayali bir ulkenin benzin tuketimini azaltma istegidir.
Elbette ki hiz limitinin dusuk olmasi kazalari ve olum oranini da dusurmustur ama temel
sebep benzin tuketimidir.
Amerika’da arabanizi sigorta yaptirmak zorundasinizdir, Yapilan arastirmalar
sonucunda trafik kazalari sonucundaki adli sureci en hizli ve saglam ilerlemesi icin
bireylerin kendilerinin degil de sirketler tarafindan temsil edilmesinin daha yararli oldugu
gostermistir. Yani Sigorta sirketlerini zengin etmek icin degil, sadece islerin hizli
yurumesi icin suruculer sigorta yaptirmal zorunda birakiliyor. Sigorta sirketleri kendi
aralarinda anlasmalar ile durumu acikliga kavustururken siz de bircok zorluktan
kurtulmus oluyorsunuz.
Amerika’da araba sigortasina odeyeceginiz miktar sizin ve arabanizin
ozelliklerine gore cok degisme gostermektedir. Mesela 24 yasinda bekar ve issiz
ayrica kirmizi spor arabaniz var ise 25 yasinda evli ve isi olan beyaz normal bir arabasi
olanin uc kati ucret odersiniz. Yani yasiniz, kredi gecmisiniz, medeni durumunuz, trafik
siciliniz, arabanizin rengi ve modeli gibi konular dikkate alinir. Hic kaza yapmasaniz bile
trafik cezasi da odediginiz ucreti arttirir. 3 den fazla trafik cezasi almamalisiniz. Trafik
sigortasi yaptirmak zorundasiniz, sigortasiz yakalanirsaniz 500 dolar para cezasi disinda
hapis cezasi da var ve ehliyetiniz bir sure elinizden alinir.
Amerika’ da araba kiralamak oldukca ucuzdur. Gunluk 20-30 dolara midsize bir
arabayi kiralayabilirsiniz. Ama ilk olarak kendinize ait sigortaniz olmali, yoksa gunluk 20
dolar civari da ona odersiniz. Diger yandan eger 25 yasinin altindaysaniz o zaman her
sirket size kiralamaz, kiralayanlar da yaklasik 20 dolar extra gunluk isterler.
Herhangi bir sebeple trafik cezasi alirsaniz, sizden surucu kursunun tamamini veya bir
kismini tekrar almaniz veya testlere tekrar girmeniz istenebilir. Ozellikle ayni hatayi
tekrarliyorsaniz ogreninceye kadar sizin karsiniza gelecektir. Ama kursu tamamlayinca
veya ogrenince de kursu almanıza sebep olan trafik cezasini sicilinizden siliyorlar ve
ceza miktarini indirebiliyorlar. Ayrica surucu kurslarindan aldiginiz belgeyi de kullanarak
araba sigortanizda indirim yaptirabilirsiniz.
Amerikadaki trafigin duzenli isleyisi herkesin kurallara bagli kalmasi ile mumkundur.
Hicbir arabanin bulunmadigi bir kavsakta eger stop isareti var ise herkes durur. Yol
kenarinda bir yaya oldugu zaman 35 mph dan dusuk hiz limitine sahip yollarda araclar
yavaslayip yol verirler. Yani olasi bir kaza zaten yavaslayarak engellenmis olur.
Alkollu arac kullanmak cok ciddi cezalar ile engellenmeye calisilmaktadir. Alkol
alacak kimse mutlaka donuste ya taksi tutar ya da bir arkadasindan ride ister. Cunku
eger alkollu yakalandiysan, hapis cezasi, para cezasi, ehliyetini kaybedersin bir de kurs
almak zorunda kalirsin.
Interstate yollar ve 55 mph den yuksek hiz limitine sahip yollarda gidis gelis seritleri
birbirinden tamamen ayriktir, arasinda genis bir cimenlik bosluk bulunmakta
dolayisi ile herhangibir sebeple yoldan cikarsaniz dahi karsi seritten gelen araclara
carpmadan durabilirsiniz. Yoldan her istediginizde cikamazsiniz, zaten istensenizde
kapalidir. Sehir icinden gecerken ses gecmesini engelleyen beton bloklar ile sehir
disinda iken agaclar ile kapatilmistir. Yani etrafinizi da seyretmeniz engellenerek
dikkatinizi yola vermeniz saglanmaktadir. Yolun kalitesi de yukseltilerek bir baska
kaza sebebi ortana kaldirilmistir.
Her bir milde bir telefon kulubesi vardir yardima ihtiyaciniz oldugunda polisi aramak
icin. Ayrica ortalama 50 milde bir rest area lara da rastlayabilirsiniz. Yani guvenliginiz
icin her turlu onlem alinmistir.
Kavsaklarda veya yaya gecitlerinde yol hakki ilk gelenindir fakat yaya herzaman
haklidir.
Arabalarin kullanimi otomatik vites yapilarak oldukca basitlestirilmis ve boylelikle
suruculerin yola daha konstantre olmasi saglanmistir.
Herhangi bir kotu hava kosulunda arabanizin farlarini acmak zorundasinizdir,
havanin karanlik olmasi gerekmiyor, havada bulut bile var ise, yagmur yagiyor veya sis
var ise mutlaka isiklarinizi yakmalisiniz, eger polis arabasi gorurse mutlaka durdurur
veya size sinyal yakarak uyarir. Dolayisi ile bircok surucu farlarini gunduzleri de surekli
acik birakir degisen hava sartlarina uymak icin.
Herhangi bir sebeple yol kenarina cekmis bir araba durdugunu veya yardima ihtiyaci
oldugunu gostermek icin dortlu sinyalini yakar. Genelde telefon ile konusmak disinda
hickimse arabasini kenara cekmez cok acik bir durum olmadikca, dolayisi ile kenardaki
araba bir sorun oldugunu belirtir. Surekli olarak dolasan highway patrols mutlaka sizin
durdugunuzu gorunce gelip yardim teklif eder.
Trafik isiklari sensorler ile suruculerin en rahat edecegi sekilde ayarlanmistir, dolayisi
ile yol hakki almak icin beyaz seridin hemen onunde durup oradaki sinyal
detectoru ile isigi yesil yapabilirsiniz. Ama biraz ileride veya geride durursaniz o zaman
hic yol alamazsiniz. Bazi eyaletlerle isikleri suresi gelen aracin hizina gore
degismektedir. Genelde yolda hic araba yok ise 6 saniye sonra kirmizi isik yanar eger
diger yonlerde araba var ise. Bir gobek var ise gobekte donmekte olan arac cikincaya
kadar diger araclar girmez beklerler.
Eger hiz limiti 70 ise o yol boyunca butun virajlar dahil 70 ile guvenli arac
kullanabilirsiniz. Hiz limitinin yuksek oldugu yerlerdeki virajlar egimli yapilarak hizinizi
dusurmenize gerek kalmayacak sekilde ayarlanmistir.
Ehliyet almak icin once yazili bir sinava girersin, cok kucuk bir kitapciga calisman
gerekir ve sorularin hepsi o kitapciktan gelir genelde. Sorularin cogunu kitapcigi
okumadan bile yaparsin cunku mantiklidir. Onun disinda eger Turkiye’den ehliyetin var
ise ikinci driving asamasini atlayabilirsin. Ama yoksa o zaman cok kisa bir surus testi
yaparsiniz bir gorevli beraber. Genelde hep ayni yol izlerler, bunu ogrenip calisirsan
hemen gecersin. Onemli olan kurallarin tamamina eksiksiz olarak uymak ve
araba kullaniminda rahat olmanizdir. Yani heyecan yaparsaniz kaybedersiniz.
Genelde ilk aldiginiz trafik cezasi siciliniz temiz oldugu icin affedilir, hatta bazi
eyaletlerde her yil bir tane parking cezasi da alip odemeyebiliyorsunuz. Eger cezaya
itiraziniz var ise o zaman mahkemeye gidersiniz, cezayi yazan polis de bulunur, hakli
bulunursaniz affedilirsiniz haksiz bulunursaniz bir de 100 dolar civari
mahkeme masrafi odersiniz. Mahkemede yanliz degilsinizdir, sizin gibi ceza almis
kisilerin hepsi ayni anda sirayla gelip kendini savunur. Kimileri cok ciddi suclardan
oradadir, alkollu arac kullanma, araba surerken adam oldurme vs.. Siz de bunlarin
hepsini seyretmek zorunda birakilirsiniz ve mahkeme salonunu vermis oldugu
urkutucu his sizin bir kez daha oraya gitmenize engel olur.
Bircok eyalette arabanizi her yil duzenli olarak mekanige goturup saglam
olduguna dair bir belge almaniz ve bunu on cama yapistirmaniz gerekmektedir. Bu
rutin kontrolde arabanizda eger en kucuk guvenligi tehlikeye atacak sorun var ise izin
alamazsiniz. Mesela frenlerin degismesi gerekiyorsa, farlariniz calismiyorsa, korna
calismiyorsa, emniyet kemeri vs.. Boylelikler her sene arabanizin saglam oldugunda
emin oluyorsunuz. Mesela arka sinyal lambalarinizin calismadigini anlamak gucturk
dolayisi ile serit degistirmek istediginizde siz sinyal verdiginizi zannedersiniz ama diger
arabalar goremezler.
Peki butun bu kurallar onlemler yeterli mi? Hala daha nasil guvenligin
arttirabilecegi uzerine universitelerde bircok profesor calismaktadir. Bilimsel olarak
olaya yaklasan Amerikda'daki trafik kazasi oraninin cok dusuk olmasini da goz onune
alirsak cevap Evet yeterli. Yollar Saglam , arabalar guvenli, suruculer bilgili. Bir
gun ulkemizde de boyle bir trafik anlayisina sahip olmamiz dilegiyle.
Aysegul A. 11/07/2005
